Algemene informatie

Geveltekens Leiden

GT 1001 003

Wie door de historische binnenstad van Leiden loopt ziet aan vele gevels verwijzingen naar de geschiedenis. In een tijd waarin adressering in de vorm van huisnummers ontbrak maakten geveltekens het betreffende pand gemakkelijker vindbaar. Ze dienden als aanduiding voor bijvoorbeeld het beroep van de bewoner of de functie van het pand.

In Leiden zijn nog veel geveltekens over. Sommige zijn in goede staat, andere zijn aan herstel toe. Her en der bevinden zich losse gevelstenen waarvan niet altijd bekend is waar ze oorspronkelijk waren geplaatst of wat het bijbehorende verhaal is. Ook zijn er verhalen over gevelstenen en hun oorspronkelijke plek, maar zijn de stenen zelf niet teruggevonden. 

Nieuws van de werkgroep Geveltekens

De volgende onderwerpen vindt u op deze pagina:

 

gevelstenen google

index gevelstenen

werkgroep

 

lopendeprojectenprojectenplanningafgerondeprojecten  

 

 

 

Geveltekens op de kaart

De Werkgroep Geveltekens zet gevelstenen letterlijk op de kaart van Leiden.

geveltekens map3

 

 

Elk gevelteken heeft een eigen punaise op de kaart die de locatie aangeeft. De kleur van de punaise geeft aan welke informatie beschikbaar is. Er zijn ook enkele wandelingen langs de Leidse geveltekens beschikbaar. Het beginpunt van deze wandelingen is gemarkeerd met de afbeelding van twee wandelaars wandelaars 1.

 

 

 Klik op de Google Maps afbeelding om een locatie te kunnen selecteren.

 

 

 

Index van de geveltekens

De geveltekens van Leiden zijn ondergebracht in een index, een Excel sheet die u kunt openen door het aanklikken van onderstaande afbeelding. De index kan worden gedownload. Per regel zijn het adres, postcode en de voorstelling van het gevelteken weergegeven. Soms kan worden doorgeklikt naar het 'verhaal' dat bij het teken hoort. Soms kan doorgeklikt worden naar het monumentenregister.

Klik op onderstaande index afbeelding.

index 1

 

 

Werkgroep Geveltekens

Sinds februari 2012 is binnen de Historische Vereniging Oud Leiden de Werkgroep Geveltekens actief. Deze werkgroep richt zich op het behoud en herstel van Leidse geveltekens en probeert daartoe zoveel mogelijk informatie te verzamelen. Ze beheert een beeldbank met beeldmateriaal en andere informatie over geveltekens. Ze vertelt via "verhalen" over individuele geveltekens en publiceert waar onze actuele aandacht naar uitgaat. Onze jaarverslagen kunt u hier vinden.  De Werkgroep Geveltekens kent een aantal zwaartepunten:

  • restauratie
  • publiek maken van verhalen
  • beheer van beeldmateriaal en websites
  • samenwerken met andere organisaties 
  • diverse andere activiteiten
Lees meer...
 
 

Nieuws werkgroep Geveltekens

Nieuwsfeit 1

De werkgroep Geveltekens kreeg van dhr. Wilbert Devilee een mooi foto kijkboek (van een serie van drie) over Leiden binnen de singels vroeger en nu ter inzage.
Bovendien ontvingen we de websiteadressen om de boeken op internet te kunnen laten zien (klik op de hier onderstaande afbeeldingen) . Ook diverse geveltekens en muurreclames zijn zichtbaar!
Wat een leuke geste. Dank je wel Wilbert!

Fotokijkboek                 Fotokijkboek 2                  Boek 3

           Foto kijkboek 1  A t/m J                                      Foto kijkboek 2 K t/m O                                           Foto kijkboek 3 P t/m Z

De boeken zijn ook in de winkel te bezichtigen.

Kunsthandel Devire Middelstegracht 89 tel. 071-5131829

  

Lopende projecten

De Burcht van Leiden

De Burcht is het oudste bouwwerk van Leiden. De Burchtheuvel gaat in zijn meest oorspronkelijke vorm al terug tot de 9e of 10e eeuw.

GT 1884 003
Het Burchtproject c.q. Burchtverhaal waar we mee bezig zijn omvat drie thema's, namelijk: de toegangspoort van het Burchtcomplex, het toegangshekwerk en de poort van de Burcht en het Heerenlogement

 

 

 

 

In de planning

Timmerlieden en Metselaarsgilde

Oude Vest 87

In het depot van het Rijksmuseum in Lelystad liggen drie gevelstenen die oorspronkelijk afkomstig zijn uit Leiden. Ze zaten in de zijgevel van het in 1856 afgebroken Gildehuis van Timmerliede en Metselaars, globaal op de plaats van Oude Vest 87.

Onlangs bezochten leden van de Werkgroep Geveltekens en het Koninklijk Oudheidkundig Genootschap dit depot om de stenen te bekijken en na te gaan of deze stenen kunnen terugkeren naar Leiden. Ze blijken in uitstekende staat en zelfs kleursporen te bevatten.

 

De Werkgroep Geveltekens gaat nu onderzoeken om te zien of en hoe ze op de oorspronkelijke plek teruggeplaatst kunnen worden. Lees het hele verhaal. 

Coster

Maar heel weinig mensen weten dat één van de oudste afbeeldingen van de Haarlemmer Laurens Jansz. Coster zich bevindt in de Leidse Haarlemmerstraat.

Rond 1630 liet Arent Cornelisz. Hogenacker dit beeld aanbrengen op de gevel van zijn winkel en drukkerij, genaamd 'Bij Laurens Coster' op het huidige nummer 86. Het beeld is gemaakt naar het voorbeeld van een ets van Pieter Saenredam uit 1628. Onlangs werd na onderzoek vastgesteld dat het beeld zoials eerder alleen werd vermoed, een oorspronkelijk 17e eeuws beeld is. Het beeld zal binnenkort worden gerestaureerd.

Onverwacht ontdekte Caroline Meulemans van Conserf kleursporen tijdens haar onderzoek aan het beeld van Laurens Jansz. Coster in de Haarlemmerstraat. Op het eerste oog waren verschillende kleuren te zien: bruin, blauw en oker. Grondig onderzoek moet uitwijzen hoe de kleuropbouw is geweest en uit welke tijd deze dateert.  Lees verder het verhaal.

 

Afgeronde projecten

Jan Swammerdam

Gedenkplaquette voor een Nederlandse geleerde

Op initiatief van de bewoners is in september 2015 aan het Swammerdampad een gevelplaquette onthuld. Deze herinnert aan de naamgever van deze straat, de geleerde en insectenkundige Jan Swammerdam (1637-1680), die in Leiden studeerde en promoveerde.  

                         JS

De plaat is ontworpen door de zoon van een van de bewoners en is uitgevoerd in grijs graniet. Hij meet 50 x 18 cm. De steen is te bezichtigen aan het Swammerdampad, na ongeveer 350 meter, direct rechts om de hoek van de Boerhaavelaan, als je vanaf de Rijnsburgerweg komt. Het is een prachtig voorbeeld geworden van particulier initiatief om met een hedendaags gevelteken de stad mooier en interessanter te maken.

De Waalse kerk

Breestraat 62-64

GT 1029 rad van catharinaOnlangs is de restauratie van de gevelsteen Het Rad van St. Catharina aan de Waalse Kerk afgerond.

Op de gevelsteen boven de ingang van de Waalse kerk zijn een rad met vilmessen en zwaard te zien. Het zijn de attributen van St. Catharina van Alexandrië die veelal naast haar afgebeeld werden om haar identiteit te bevestigen.
De attributen dienen hier als symbool voor de heilige Catharina zelf.

Lees het hele verhaal van deze restauratie.