2. Home
  3. Onderzoek
  4. Jan van Hout archiefonderzoek
  5. Poorten en gangen
  6. Poortendetails
TerugMolenaarspoort [1]Terug
 
Nummer:198
Andere namen:Wafelpoort
Adres voor 1871:Wijk 3 nr. tussen 559 en 560
Adres na 1871:Levendaal 70

Beschrijving:
In 1598 verkocht Jan Gangeloffsz., molenaar zijn huis aan de baggerman Harmen Jacobsz. van Vianen. Die woning had hij nog niet lang daarvoor laten bouwen, want in het Bonboek, bovenaan fol. 440 staat Jan Gangeloffsz. molenaers nieut (nieuw) huys. Vervolgens besluit Harmen Jacobsz. het huis te splitsen. Het afsplitste deel verkoopt hij vrij snel aan Adriaen Erasmusz. die op zijn beurt (voor een paar stuivers) eenen uyt- ende ingangh over sijn erff ende door sijn poorte vercoft heeft aen Gerrit Gerritsz., molenaer. Waarschijnlijk gaat het hier slechts om een 'recht van overpad'.
Gerrit krijgt ook gedaan dat Harman Jacobsz. hem een stuckie erffs ende keldertgen mit een halfs bornput verkoopt. Uiteindelijk doet Harmen de rest van zijn woning in de verkoop. De nieuwe eigenaar is Dirck Cornelisz., linnenwever, die besluit om voor fl. 42 ook een stukje erf van bijna 4 m² aan Gerrits Gerritsz. te verkopen.
Inmiddels heeft de eerdergenoemde Adriaen Erasmusz. ook niet stilgezeten. Dankzij de verkregen in- en uitgang naar het Levendaal ziet hij kans om op het oorspronkelijk erf - naast zijn eigen (achter)huis - drie woninkjes te bouwen die hij ook aan Gerrit verkoopt. Zo ontstond de naar Gerrit Gerritsz., molenaar, vernoemde Molenaarspoort. Al deze activiteiten vonden plaats tussen 1598 en 1609.

In de 19e eeuw blijkt de poortnaam te zijn veranderd in Wafelpoort. Salomon van der Paauw situeert haar op het Levendaal tussen de Koene- en Vrouwensteeg (nu Nieuwe Brugsteeg) naast nr. 560. In 1899 wordt de poort onbewoonbaar verklaard. Dat leidt verontwaardiging van recente kopers die door de verkopers niet waren ingelicht over de in aantocht zijnde onbewoonbaarverklaring.
B.& W. antwoorden dat de kopers en verkopers dat onderling maar moeten uitzoeken.
Het laatste bericht dateert van 1913 wanneer G.N. Holm een van de voormalige woningen voor fl. 81 als pakhuis koopt.

Vermelding in archiefbronnen:
Bonboek (6619, Hogewoerd)fol. 440v t/m 4421642 na
Waarboek 67 5R 1683fol. 261683-04-06
Waarboek 67 6M 1701fol. 1951703-01-27

Vermelding in andere bronnen:
Reg. Lantaarn- en Brandspuitgeld 1814nr.559.
krantenberichtLeidsche Courant1884-08-12
krantenberichtHandelingen Gemeenteraad1899-01-03
 
Poortbebouwing
Namen en adressen, aantallen woningen en bewoners, woninggrootte en kwaliteit
BewoondOnbewoond
1. 1850 (ca.) Opgave S. van der Paauw
2. 1853 Buurtkaart
3. 1871 Huisnommerboek 1871
4. 1879 Kaart Van Campen 1879
5. 1892 Aanleg waterleiding -
    - aangelegd [A]
    - door eigenaar geweigerd [G]
    - eigenaar weigert betaling [AG]
6. 1892 Aantal woningen
7. 1892 Aantal bewoners
8. 1899 Kaart Van Campen 1899		Woningonderzoek
1913		Aantal
vertrekken
per woning
in 1912/13		Woning-
onderzoek 1922
19001912
aantal woningenaantal bewonersaantal woningenaantal bewoners123zeer slechtslechtvrij slechtredelijk
12345678
x7xxG411x